Fed thay đổi chính sách lần đầu tiên sau hơn 10 năm, thị trường trái phiếu nín thở chờ tín hiệu

Sau hơn một thập kỷ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cẩn trọng phát đi tín hiệu trước mọi bước đi chính sách nhằm tránh gây sốc cho thị trường, tân Chủ tịch Fed, ông Kevin Warsh, lại phát đi thông điệp rõ ràng: Một kỷ nguyên mới, kín kẽ và kiệm lời hơn, đã chính thức bắt đầu.

Chỉ khoảng 20 phút trong lần xuất hiện công khai đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Fed, ông Warsh đã thẳng thắn tuyên bố ý định sẽ trả lời cực kỳ ngắn gọn trước các câu hỏi về định hướng lãi suất - công cụ điều tiết kinh tế quan trọng bậc nhất thế giới. Thắc mắc đặt ra lúc này là: Sự kín kẽ của ông trong việc hoạch định chính sách sẽ giúp xoa dịu làn sóng biến động trên thị trường trái phiếu hay ngược lại, càng đổ thêm dầu vào lửa?

Những người hiểu rõ Warsh cho biết chiến lược mới về định hướng của ngân hàng trung ương vốn đã được ông lên kế hoạch từ lâu. Kể từ khi kết thúc nhiệm kỳ đầu tiên tại Fed cách đây 15 năm, ông đã kịch liệt phản đối cơ chế hướng dẫn trước (forward guidance) - định hướng chính sách mà ở đó các nhà điều hành lãi suất phát tín hiệu sớm cho thị trường về các bước đi tiếp theo.

Tuy nhiên, nhiều giới đầu tư và các chuyên gia lão luyện tại Fed lại quan ngại rằng sự chuyển dịch này diễn ra vào một thời điểm khá nhạy cảm, khi biến động trên thị trường trái phiếu đang là mối lo ngại lớn do gánh nặng nợ công và nợ doanh nghiệp gia tăng, cùng với những cảnh báo từ các cơ quan quản lý tài chính về mức độ đòn bẩy và rủi ro từ các quỹ đầu cơ.

Nguồn tin thân cận với Warsh cho biết ông tin rằng các ngân hàng trung ương đã tự trói buộc mình bởi chính những tuyên bố họ đưa ra, đồng thời thể hiện sự thiếu tin tưởng vào năng lực tự điều chỉnh của giới đầu tư.

“Giá cả trên thị trường tài chính có lẽ là nguồn thông tin quan trọng nhất để định hướng cho các nhà điều hành ngân hàng trung ương”, ông phát biểu tại cuộc họp báo đầu tiên trên cương vị mới vào tháng trước. “Nhưng nếu thị trường tài chính chỉ đơn thuần phản chiếu lại những gì chúng ta đã nói, chúng ta đang tự tước đi nguồn thông tin giá trị nhất và trở nên mù kịt trước thực tế”.

Nhiều chuyên gia đồng tình với quan điểm của Chủ tịch Fed rằng việc quá chú trọng vào tính dự đoán đã khiến thị trường ám ảnh với từng lời nói của quan chức hơn là những gì thực sự diễn ra trong nền kinh tế.

“Cơ chế hướng dẫn trước đã biến thị trường thành một tấm gương soi”, ông Ajay Rajadhyaksha, Chủ tịch Nghiên cứu Toàn cầu tại Barclays, nhận định. “Fed nhìn vào thị trường; thị trường lại nhìn vào Fed. Và rốt cuộc không ai thực sự quan sát nền kinh tế”.

Nhà đầu tư được cho là sẽ cần chuẩn bị tâm lý cho một chặng đường nhiều biến động. Bà Janet Yellen, cựu Chủ tịch Fed và cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ đã đưa ra cảnh báo về tác động lên thước đo tài chính chuẩn của thế giới: lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm (vốn biến động ngược chiều với giá trái phiếu).

“Các chủ thể trên thị trường sẽ không thể biết cách định giá lợi suất trái phiếu 10 năm nếu họ không hiểu Fed điều hành lãi suất như thế nào trước các diễn biến khác nhau của nền kinh tế”, bà chia sẻ.