Dữ liệu ảnh nhiệt vệ tinh cho thấy thiệt hại tại các nhà máy lọc dầu Nga sau chiến dịch tập kích bằng UAV tầm xa của Ukraine.
Ukraine thời gian qua liên tục phóng máy bay không người lái (UAV) tầm xa vào các nhà máy lọc dầu nằm sâu trong lãnh thổ Nga, cách biên giới hàng nghìn km. Đôi khi các đòn tập kích không gây ra hậu quả đáng kể, nhưng cũng có lúc khiến hoạt động sản xuất dầu bị đình trệ suốt nhiều tháng.
Để đánh giá mức độ tổn thất của các nhà máy lọc dầu Nga bị tập kích, các nhà phân tích đã dựa trên dữ liệu ảnh nhiệt vệ tinh độ phân giải cao do công ty Constellr thu thập. Những hình ảnh này có thể cho thấy thiết bị nào trong nhà máy lọc dầu đang hoạt động, bộ phận nào đã dừng sản xuất hoặc tạm ngừng để bảo trì.
Đáng chú ý nhất là nhà máy Kstovo của Tập đoàn Lukoil, từng bị Ukraine tập kích nhiều lần trong năm 2025 và tiếp tục trở thành mục tiêu trong chiến dịch gần đây.
Đây là một trong những cơ sở lọc dầu lớn nhất ở miền tây nước Nga, với công suất thiết kế 17 triệu tấn dầu mỗi năm. Hôm 20/5, nhà máy bị UAV Ukraine đánh trúng, khiến xưởng chưng cất sơ cấp AVT-6 bị phá hủy. Đám cháy được ghi lại trong một video đã được xác minh vị trí.
Ảnh vệ tinh hồng ngoại của Constellr chụp nhà máy Kstovo trước và sau trận tập kích cho thấy nhiều thay đổi, gồm một vài khu vực bị cày xới, nhiệt độ nước sông Volga gần đó tăng đáng kể. Nhưng phát hiện then chốt là sự sụt giảm nhiệt độ đột ngột ở vị trí xưởng chưng cất AVT-6, với nhiệt độ trung bình tại đây giảm 3 độ.
Dữ liệu vệ tinh cho thấy thiệt hại tại phân xưởng chế biến dầu chính ở Kstovo sau vụ tấn công ngày 20/5 nghiêm trọng đến mức nó phải dừng hoạt động. Việc dừng hoạt động không chỉ xảy ra ở AVT-6 mà còn ảnh hưởng đến các phân xưởng phụ thuộc, gồm cụm reforming xúc tác xăng và cụm cracking hắc ín.
Ảnh nhiệt vệ tinh tại nhà máy lọc dầu Kstovo ban đêm (trái) và ban ngày (phải) trong hai giai đoạn. Ảnh: Constellr's Skybee
Ảnh nhiệt vệ tinh cho thấy các cụm AVT còn lại của nhà máy vẫn tiếp tục vận hành, nghĩa là chúng không bị tổn hại sau đòn tập kích. Dù vậy, tính đến cuối tháng 7, cụm AVT-6 vẫn chưa thể hoạt động trở lại khi nhiệt độ vẫn duy trì dưới mức vận hành bình thường.
Đợt tấn công tiếp theo của Ukraine vào nhà máy Kstovo hôm 24/6 được Thống đốc vùng Nizhny Novgorod xác nhận. Dù không có video ghi lại hậu quả vụ tập kích, hình ảnh một chiếc ôtô cháy gần nhà máy cho thấy cuộc tấn công thực sự xảy ra. Các nguồn tin của Reuters cho biết AVT-5, phân xưởng chưng cất nằm cạnh AVT-6, bị hư hại và phải ngừng hoạt động.